Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), elektrik üretim ve tüketim tesislerinin şebekeye bağlantı süreçlerini hızlandırmak ve güvenliğini artırmak amacıyla yeni bir düzenlemeyi hayata geçirdi. 21 Mart 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Elektrik Şebeke Yönetmeliği”, özellikle yenilenebilir enerji kaynaklarının ve elektrikli araç şarj istasyonlarının entegrasyonunu kolaylaştıracak maddeler içeriyor. Bu adım, Türkiye’nin enerji altyapısını güçlendirmeyi ve enerji dönüşümünü desteklemeyi hedefliyor.
Yönetmelik, dağıtım ve iletim şirketlerinin bağlantı süreçlerindeki sorumluluklarını artırırken, yatırımcıların karşılaşabileceği gecikmelerin önüne geçmeyi amaçlıyor. Özellikle yenilenebilir enerji üretim tesislerinin şebekeye entegrasyonunda yaşanan aksaklıkları gidermeye yönelik önemli hükümler bulunuyor.
Yenilenebilir Enerji ve Tüketim Noktaları İçin Hızlandırılmış Bağlantı Süreçleri
Üretim Tesislerinin Bağlantısında Yeni Dönem
- Süre Kısıtlamaları: Dağıtım ve iletim şirketleri, 50 MW’ın altındaki yenilenebilir enerji üretim tesislerinin bağlantısını 18 ay, diğer tüm üretim tesislerinin bağlantısını ise 24 ay içinde gerçekleştirmek zorunda. Bu süreler, bağlantı anlaşmasının imzalandığı tarihten itibaren başlıyor.
- Yatırımcı Güvencesi: Eğer dağıtım veya iletim şirketleri belirtilen sürelerde bağlantıyı tamamlayamazsa, ilgili yatırımcılar kendi bağlantı hatlarını inşa etme hakkına sahip olacak. Bu durumda, hattın yapım maliyeti, bağlantıyı zamanında yapamayan şirketten tazmin edilecek. Ayrıca, yatırımcılar başka bir dağıtım şirketi veya TEİAŞ’a bağlantı başvurusunda bulunabilecek.
- Anlaşma Süresinin Uzatılması: Üretim tesisleri için bağlantı anlaşması süresi 1 yıldan 3 yıla çıkarıldı. Bu, yatırımcılara projelerini tamamlama konusunda daha fazla esneklik sağlıyor.
- Teknik Gereklilikler: 50 kW ve üzeri elektrik üretim tesisleri için tek hat şeması ve koruma rölesi ayar raporlarının sunulması zorunlu hale getirildi. 1 MW ve üzeri veya 50 kW ve üzeri bazı tesisler için ise kısa devre ve yük akışı analizi yapılması şartı getirildi. Bu teknik detaylar, şebeke güvenliğini ve stabilitesini artırmayı hedefliyor.
Tüketim Tesislerinin Bağlantısında Kolaylıklar
- Hızlı Bağlantı Taahhüdü: Dağıtım şirketleri, tüm belgeleri tamamlanan tüketim tesislerinin bağlantı taleplerini 30 gün içinde yerine getirmek zorunda.
- Tüketici Hakları: Bu süreye uyulmaması halinde, tüketim tesisi sahipleri de kendi bağlantı hatlarını yapabilecek ve bu maliyeti dağıtım şirketinden talep edebilecek.
- Akıllı Şebeke Odaklılık: Elektrikli araç şarj istasyonları ve enerji depolama üniteleri gibi yeni nesil tüketim noktalarının “akıllı şebekeye hazır” teknolojilerle donatılması teşvik ediliyor. Yönetmelik, bu tür tesislerin şebekeye entegrasyonunu kolaylaştırmak için yeni tanımlar ve süreçler getiriyor.
Şebeke Güvenliği ve Verimlilik İçin Yeni Tanımlar ve Yaklaşımlar
Yönetmelik, “Şebeke Erişim Noktası” gibi yeni kavramları tanımlayarak şebeke ile kullanıcı arasındaki sorumluluk ve yetki alanlarını netleştiriyor. Ayrıca “Enerji Depolama Ünitesi” ve “Şarj Ağı İşletmecisi” gibi yeni piyasa katılımcıları için de kapsamlı düzenlemeler içeriyor. Bu, özellikle yenilenebilir enerji ve elektrikli araç teknolojilerindeki hızlı gelişmelere uyum sağlamayı amaçlıyor.
EPDK, bu düzenlemeyle şebekeye bağlı tesislerin güvenliğini, işletme bütünlüğünü ve güvenilirliğini artırmayı, aynı zamanda yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme daha etkin entegrasyonunu sağlamayı hedefliyor. Yönetmelik, başvuru süreçlerindeki belirsizlikleri gidererek yatırım ortamını daha öngörülebilir hale getirmeyi de amaçlıyor.
